ਗੇਂਹੂਂ ਅਧਾਰਿਤ ਖੁਰਾਕ ਨਾਲ ਪੋਸ਼ਣ ਸੰਕਟ ਵੱਧ ਰਿਹਾ

ਮਾਹਿਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਕੈਲੋਰੀ ਕੇਂਦਰਿਤ ਖੁਰਾਕ ਤੋਂ ਪੋਸ਼ਣ ਕੇਂਦਰਿਤ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵੱਲ ਤੁਰੰਤ ਬਦਲਾਅ ਦੀ ਮੰਗ
ਮਜ਼ਬੂਤ ਕੌਮੀ ਢਾਂਚੇ ਅਤੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੋਤਸਾਹਨ ਬਿਨਾਂ ਖਾਦ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਮੁਸ਼ਕਲ: ਮਾਹਿਰ
ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ (20 ਮਾਰਚ 2026) ਅਲੀ ਇਮਰਾਨ ਚੱਠਾ

ਮਾਹਿਰਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਖਾਦ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਬਿਨਾਂ ਇੱਕ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਕੌਮੀ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ। ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਸ਼ਹਿਰੀਕਰਨ, ਆਬਾਦੀ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ, ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਉਤਪਾਦਕਤਾ ਵਿੱਚ ਕਮੀ, ਕਮਜ਼ੋਰ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਅਤੇ ਖੇਤੀਯੋਗ ਜ਼ਮੀਨ ਵਿੱਚ ਘਟਾਅ ਵੱਡੀਆਂ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਹਨ।
ਇਹ ਵਿਚਾਰ “ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਟਿਕਾਊ ਖਾਦ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਲਈ ਇਕਰੂਪ ਰੋਡਮੈਪ” ਸਬੰਧੀ ਹੋਈ ਮਸ਼ਵਰਤੀ ਬੈਠਕ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤੇ ਗਏ, ਜੋ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਤਹਿਤ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ।
ਇਹ ਬੈਠਕ ਸਸਟੇਨੇਬਲ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ ਪਾਲਿਸੀ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਵੱਲੋਂ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਕਰਵਾਈ ਗਈ।
ਮਾਹਿਰਾਂ ਨੇ ਕੌਮੀ ਖੁਰਾਕ ਨੀਤੀਆਂ ਨੂੰ ਕੈਲੋਰੀ ਕੇਂਦਰਿਤ ਤਰੀਕੇ ਤੋਂ ਪੋਸ਼ਣ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵੱਲ ਬਦਲਣ ਦੀ ਲੋੜ ’ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਗੇਂਹੂਂ ਅਧਾਰਿਤ ਖੁਰਾਕ ਦੇ ਵੱਧ ਪ੍ਰਭਾਵ ’ਤੇ ਵੀ ਚਿੰਤਾ ਜਤਾਈ।
ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਫੈਸਲਾਬਾਦ ਦੇ ਡਾ. ਬਾਬਰ ਸ਼ਾਹਬਾਜ਼ ਨੇ ਇਸਨੂੰ “ਕੈਲੋਰੀ ਵੱਧ ਪਰ ਪੋਸ਼ਣ ਘੱਟ” ਦਾ ਵਿਰੋਧਾਭਾਸ ਦੱਸਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਫਸਲਾਂ ਦੀ ਵਿਭਿੰਨਤਾ, ਮੌਸਮੀ ਤਬਦੀਲੀ ਨਾਲ ਅਨੁਕੂਲਤਾ ਅਤੇ ਡਾਟਾ ਅਧਾਰਿਤ ਨੀਤੀਆਂ ਦੀ ਸਿਫ਼ਾਰਸ਼ ਕੀਤੀ।
ਐਫਏਓ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਿ ਸਿਤਾਰਾ ਗਿੱਲ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਨਾਜ, ਤੇਲ ਅਤੇ ਚੀਨੀ ਦੀ ਪ੍ਰਚੂਰਤਾ ਹੈ ਪਰ ਫਲ ਅਤੇ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਦੀ ਘਾਟ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪ੍ਰੋਸੈਸਡ ਖਾਣੇ ਦੀ ਵੱਧ ਰਹੀ ਵਰਤੋਂ ’ਤੇ ਵੀ ਚਿੰਤਾ ਜਤਾਈ।
ਐਸਡੀਪੀਆਈ ਦੇ ਡਾ. ਆਬਿਦ ਕਯੂਮ ਸੁਲੇਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਰਾਇ ਨਾਲ ਹੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਨੀਤੀ ਤਿਆਰ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਡਾ. ਸਾਜਿਦ ਅਮੀਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸੂਬਾਈ ਹਕੀਕਤਾਂ ਨੂੰ ਕੌਮੀ ਨੀਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ।
ਡਾ. ਇਮਰਾਨ ਖਾਲਿਦ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਵੱਡੇ ਜਮੀਨਦਾਰ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗ ਖੁਰਾਕ ਨੀਤੀਆਂ ’ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਨਿਗਰਾਨੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਡਾ. ਆਸਿਮ ਬਸ਼ੀਰ ਖਾਨ ਨੇ ਸਿਹਤਮੰਦ ਖੁਰਾਕ ਲਈ ਸਬਸਿਡੀ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਸਿਫ਼ਾਰਸ਼ ਕੀਤੀ।
ਡਾ. ਸ਼ਫ਼ਕਤ ਮੁਨੀਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਚੀਨੀ ਅਤੇ ਖਾਦਾਂ ਦੀ ਸਬਸਿਡੀ ਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ ਵਾਲੇ ਖਾਣੇ ਵੱਲ ਮੋੜਿਆ ਜਾਵੇ।
ਮਾਹਿਰਾਂ ਨੇ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਦੀਆਂ ਕਮਜ਼ੋਰੀਆਂ, ਬਿਚੌਲੀਆਂ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਅਤੇ ਫਸਲਾਂ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ’ਤੇ ਵੀ ਚਿੰਤਾ ਜਤਾਈ।
ਸਿਹਤ ਮਾਹਿਰਾਂ ਨੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਗਲਤ ਖੁਰਾਕ ਕਾਰਨ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਵੱਧ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਗਰੀਬ ਵਰਗ ਵਿੱਚ।