ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਤੇਲ ਰਿਫਾਇਨਰੀ ਖੇਤਰ ’ਚ 6 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਦੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਦਾ ਰਾਹ ਖੁੱਲ੍ਹਿਆ
- ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ
- (Asia/Kolkata)
ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ (ਨਜ਼ਰਾਨਾ ਟਾਈਮਜ਼) — ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਸਰਕਾਰ ਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਤੇਲ ਰਿਫਾਇਨਰੀਆਂ ਨਾਲ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਉਡੀਕੇ ਜਾ ਰਹੇ ਅਪਗ੍ਰੇਡ ਸਮਝੌਤਿਆਂ ’ਤੇ ਦਸਤਖ਼ਤ ਕਰਨ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਕਦਮ ਨਾਲ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਰਿਫਾਇਨਰੀ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਆਧੁਨਿਕੀਕਰਨ ਲਈ ਲਗਭਗ 6 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਦੇ ਯੋਜਨਾਬੱਧ ਨਿਵੇਸ਼ ਦਾ ਰਾਹ ਖੁੱਲ੍ਹਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ।
ਸਮਝੌਤਿਆਂ ਤਹਿਤ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਵਾਲੀਆਂ ਰਿਫਾਇਨਰੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵੱਡੇ ਅਪਗ੍ਰੇਡ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਪੂਰੇ ਕਰਨ ਲਈ ਪੰਜ ਸਾਲ ਦਾ ਸਮਾਂ ਮਿਲੇਗਾ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਦਾ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ ਬਿਹਤਰ ਗੁਣਵੱਤਾ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਣਕ ਮਿਆਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਈਂਧਨ ਦਾ ਉਤਪਾਦਨ ਵਧਾਉਣਾ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਆਯਾਤ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਪੈਟਰੋਲੀਅਮ ਉਤਪਾਦਾਂ ’ਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ ਘਟਾਉਣਾ ਹੈ।
ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਅਖ਼ਬਾਰ ਦਿ ਨਿਊਜ਼ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ ਦਸਤਖ਼ਤ ਸਮਾਗਮ ਇੰਟਰ ਸਟੇਟ ਗੈਸ ਸਿਸਟਮਜ਼ (ISGS) ਦੇ ਦਫ਼ਤਰ ਵਿੱਚ ਹੋਣਾ ਤੈਅ ਹੈ। ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਪੈਟਰੋਲੀਅਮ ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਅਧੀਨ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ISGS ਨੂੰ ਸਮਝੌਤਿਆਂ ’ਤੇ ਦਸਤਖ਼ਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਵਾਉਣ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਆਇਲ ਐਂਡ ਗੈਸ ਰੈਗੂਲੇਟਰੀ ਅਥਾਰਟੀ (OGRA) ਦੀ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਹੋਣੀ ਸੀ।
ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਰਿਫਾਇਨਰੀਆਂ ਦਾ ਹੋਵੇਗਾ ਆਧੁਨਿਕੀਕਰਨ
ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ ਮੌਜੂਦਾ ਜਾਂ ‘ਬ੍ਰਾਊਨਫੀਲਡ’ ਰਿਫਾਇਨਰੀਆਂ ਦੇ ਆਧੁਨਿਕੀਕਰਨ ਲਈ ਨੀਤੀ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 2023 ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਰਿਫਾਇਨਰੀ ਉਦਯੋਗ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ਵਿਚਾਲੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿੱਤੀ ਅਤੇ ਨਿਯਮਕ ਮਸਲਿਆਂ ਨੂੰ ਹੱਲ ਕਰਨ ਲਈ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸੋਧਾਂ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ।
ਪੈਟਰੋਲੀਅਮ ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਨੇ ਤਾਜ਼ਾ ਸੋਧੀ ਹੋਈ ਨੀਤੀ 10 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਨੋਟੀਫਾਈ ਕੀਤੀ।
ਇਸ ਯੋਜਨਾ ਦਾ ਮਕਸਦ ਨਵੀਆਂ ਰਿਫਾਇਨਰੀਆਂ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਮੌਜੂਦਾ ਰਿਫਾਇਨਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ ’ਤੇ ਤਕਨੀਕੀ ਸੁਧਾਰ ਕਰਨਾ ਹੈ।
ਯੂਰੋ-V ਮਿਆਰ ਦਾ ਈਂਧਨ ਬਣਾਉਣ ’ਤੇ ਜ਼ੋਰ
ਅਪਗ੍ਰੇਡ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਟੀਚਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਯੂਰੋ-V ਮਿਆਰ ਦੇ ਪੈਟਰੋਲ ਅਤੇ ਡੀਜ਼ਲ ਦਾ ਉਤਪਾਦਨ ਵਧਾਉਣਾ ਹੈ।
ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਰਿਫਾਇਨਰੀਆਂ ਦੇ ਆਧੁਨਿਕੀਕਰਨ ਨਾਲ ਘਰੇਲੂ ਪੱਧਰ ’ਤੇ ਬਿਹਤਰ ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਾਲੇ ਈਂਧਨ ਦੀ ਪੈਦਾਵਾਰ ਵਧੇਗੀ ਅਤੇ ਆਯਾਤ ਕੀਤੇ ਪੈਟਰੋਲ ਤੇ ਡੀਜ਼ਲ ’ਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲੇਗੀ।
ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪੈਟਰੋਲੀਅਮ ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਮੁਤਾਬਕ ਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਪੰਜ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਰਿਫਾਇਨਰੀਆਂ — ਪਾਕ-ਅਰਬ ਰਿਫਾਇਨਰੀ ਲਿਮਟਿਡ (PARCO), ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਰਿਫਾਇਨਰੀ ਲਿਮਟਿਡ (PRL), ਨੈਸ਼ਨਲ ਰਿਫਾਇਨਰੀ ਲਿਮਟਿਡ (NRL), ਸਿਨਰਜੀਕੋ ਅਤੇ ਅਟਕ ਰਿਫਾਇਨਰੀ ਲਿਮਟਿਡ (ARL) — ਇਸ ਅਪਗ੍ਰੇਡ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਲਈ ਤਿਆਰੀ ਦਰਸਾ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ।
ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਉਮੀਦ ਹੈ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਰਾਹੀਂ ਰਿਫਾਇਨਰੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 6 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਦਾ ਨਿਵੇਸ਼ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਿਸਮ ਦੇ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਵਧਣ ਦੀ ਉਮੀਦ
ਆਧੁਨਿਕੀਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰਿਫਾਇਨਰੀਆਂ ਦੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਿਸਮ ਅਤੇ ਸਰੋਤਾਂ ਤੋਂ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਨੂੰ ਪ੍ਰੋਸੈਸ ਕਰਨ ਦੀ ਤਕਨੀਕੀ ਸਮਰੱਥਾ ਵੀ ਵਧ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮੀਡੀਆ ਵੱਲੋਂ ਹਵਾਲਾ ਦਿੱਤੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸ ਨਾਲ ਰੂਸ ਜਾਂ ਈਰਾਨ ਸਮੇਤ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਰੋਤਾਂ ਦੇ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਨੂੰ ਪ੍ਰੋਸੈਸ ਕਰਨ ਦੀ ਤਕਨੀਕੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਵਧ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਅਜਿਹੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਖਰੀਦ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕਾਨੂੰਨ, ਵਪਾਰਕ ਹਾਲਾਤ ਅਤੇ ਲਾਗੂ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਜਾਂ ਨਿਯਮਾਂ ਦੇ ਅਧੀਨ ਹੋਵੇਗਾ।
ਰਿਫਾਇਨਰੀ ਅਪਗ੍ਰੇਡ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਨੂੰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਊਰਜਾ ਸੁਰੱਖਿਆ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਆਯਾਤ ਕੀਤੇ ਪੈਟਰੋਲੀਅਮ ਉਤਪਾਦਾਂ ’ਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ ਘਟਾਉਣ ਦੀ ਵੱਡੀ ਯੋਜਨਾ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
Leave a Reply