ਸਮੂਹਿਕ ਅਧਿਐਨ ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਦਾਵਤ ਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਨੀਂਹ: ਡਾ. ਹੁਮੈਰਾ ਤਾਰਿਕ
- ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ
- 02 Jul, 2026 04:36 PM (Asia/Kolkata)
ਸਮੂਹਿਕ ਅਧਿਐਨ ਗਿਆਨ, ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਅਤੇ ਦਾਵਤ ਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਨੀਂਹ ਹੈ: ਡਾ. ਹੁਮੈਰਾ ਤਾਰਿਕ
ਲਾਹੌਰ (ਨਜ਼ਰਾਨਾ ਟਾਈਮਜ਼) ਅਲੀ ਇਮਰਾਨ ਚੱਠਾ
ਜਮਾਤ-ਏ-ਇਸਲਾਮੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਮਹਿਲਾ ਵਿੰਗ ਦੀ ਸਕੱਤਰ ਜਨਰਲ ਡਾ. ਹੁਮੈਰਾ ਤਾਰਿਕ ਨੇ ਮੰਸੂਰਾ ਆਡੀਟੋਰੀਅਮ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਸਟਡੀ ਸਰਕਲ ਵਰਕਸ਼ਾਪ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਟਡੀ ਸਰਕਲ ਸਿਰਫ਼ ਪੜ੍ਹਾਈ ਦੀਆਂ ਬੈਠਕਾਂ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਕੁਰਆਨ ਦੀ ਸਮਝ, ਬੌਧਿਕ ਸਿਖਲਾਈ, ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ ਨਿਰਮਾਣ, ਸਮੂਹਿਕ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਅਤੇ ਦਾਵਤ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਮਾਧਿਅਮ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੇ ਅਧਿਐਨ ਸਹੀ ਤਰੀਕੇ ਅਤੇ ਸਮੂਹਿਕ ਮਾਹੌਲ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਸਿੱਖਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੋਰ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ, ਟਿਕਾਊ ਅਤੇ ਲਾਭਦਾਇਕ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਡਾ. ਹੁਮੈਰਾ ਤਾਰਿਕ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਮੂਹਿਕ ਅਧਿਐਨ ਵਿਅਕਤੀ ਵਿੱਚ ਆਤਮ-ਵਿਸ਼ਵਾਸ, ਉਤਸ਼ਾਹ ਅਤੇ ਨਿਰੰਤਰਤਾ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਰਮਜ਼ਾਨ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜਿਵੇਂ ਸਮੂਹਿਕ ਮਾਹੌਲ ਵਿੱਚ ਇਬਾਦਤ ਆਸਾਨ ਅਤੇ ਸੁਖਦਾਈ ਲੱਗਦੀ ਹੈ, ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮੂਹਿਕ ਅਧਿਐਨ ਵੀ ਸਿੱਖਣ ਨੂੰ ਹੋਰ ਆਸਾਨ ਅਤੇ ਦਿਲਚਸਪ ਬਣਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਸਮੂਹਿਕ ਅਧਿਐਨ ਦੀਆਂ ਕਈ ਸਫ਼ਲ ਮਿਸਾਲਾਂ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਖੋਜ ਸਮੱਗਰੀ ਨੂੰ ਭਾਗੀਦਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਕੇ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਟੀਮ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਮੁਫ਼ਤ ਆਨਲਾਈਨ ਕੋਰਸਾਂ ਦੇ ਘੱਟ ਪੂਰੇ ਹੋਣ ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨ ਇਕੱਲੇ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨਾ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਸਮੂਹ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਨ ਨਾਲ ਦਿਲਚਸਪੀ ਅਤੇ ਕੋਰਸ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਦੀ ਦਰ ਕਾਫ਼ੀ ਵੱਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਟਡੀ ਸਰਕਲ ਕੇਵਲ ਗਿਆਨ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਦਾ ਸਾਧਨ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਆਪਸੀ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ, ਸਹਿਯੋਗ, ਦਾਵਤ ਦੇ ਮੌਕਿਆਂ ਅਤੇ ਸਮੂਹਿਕ ਤਰੱਕੀ ਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਬੁਨਿਆਦ ਵੀ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਅੱਲ੍ਹਾ ਦੇ ਦੀਨ ਨੂੰ ਸਮਝਣ, ਉਸ ’ਤੇ ਅਮਲ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਕਾਇਮ ਕਰਨ ਲਈ ਸਮੂਹਿਕਤਾ ਬੇਹੱਦ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
ਡਾ. ਹੁਮੈਰਾ ਤਾਰਿਕ ਨੇ ਅਧਿਐਨ ਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ SQ3R ਵਿਧੀ (ਸਰਵੇ, ਪ੍ਰਸ਼ਨ, ਪੜ੍ਹਨਾ, ਦੁਹਰਾਉਣਾ ਅਤੇ ਸਮੀਖਿਆ) ਨੂੰ ਸਟਡੀ ਸਰਕਲ ਦੀ ਬੁਨਿਆਦ ਦੱਸਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਸਿੱਖਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਹੋਰ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਵਾਲ ਪੁੱਛਣਾ ਸਿਆਣਪ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਹੈ ਅਤੇ ਅਜਿਹਾ ਮਾਹੌਲ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਹਰ ਭੈਣ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਸਵਾਲ ਪੁੱਛ ਸਕੇ ਅਤੇ ਸਿੱਖਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਏ।

ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ “ਹਰ ਦਿਲ ਕੁਰਆਨ” ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੀ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਅਨੀਲਾ ਮਹਮੂਦ ਨੇ ਦੌਰਾ-ਏ-ਕੁਰਆਨ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਮਕਸਦ ਪਵਿੱਤਰ ਕੁਰਆਨ ਦੇ ਨਾਜ਼ਿਲ ਹੋਣ ਦੇ ਅਸਲ ਉਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਅਤੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਹਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕੁਰਆਨ ਤੋਂ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਕੁਰਆਨੀ ਸਮਝ ਵਧਾਉਣਾ, ਕੁਰਆਨ ਦੀਆਂ ਸਿੱਖਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਅਮਲ ਵਿੱਚ ਲਿਆਉਣਾ, ਸਮੂਹਿਕ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ, ਦਾਵਤ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਅਤੇ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ ਨਿਰਮਾਣ ਇਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੇ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ ਹਨ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਦੌਰਾ-ਏ-ਕੁਰਆਨ ਨੂੰ ਦੋ ਘੰਟਿਆਂ ਦੇ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਪਾਠਕ੍ਰਮ ਵਜੋਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਤਰਜਮੇ ਸਮੇਤ ਤਿਲਾਵਤ, ਵਿਸ਼ੇ ਅਨੁਸਾਰ ਚਰਚਾ, ਵਿਹਾਰਕ ਫੀਡਬੈਕ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖੀ ਕਾਰਜ-ਯੋਜਨਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਕੁਰਆਨ ਦੇ ਸੰਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਸਮਝਿਆ ਹੀ ਨਾ ਜਾਵੇ, ਸਗੋਂ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਅਮਲ ਵੀ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ।
ਵਰਕਸ਼ਾਪ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਲਾਹੌਰ ਹਲਕੇ ਦੀ ਨਾਜ਼ਿਮਾ ਨੇ ਭਾਗੀਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਹ ਵਰਕਸ਼ਾਪ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੇ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਨ, ਆਧੁਨਿਕ ਅਧਿਐਨ ਵਿਧੀਆਂ, ਸਟਡੀ ਸਰਕਲ ਦੇ ਵਿਹਾਰਕ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਅਤੇ ਦੌਰਾ-ਏ-ਕੁਰਆਨ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਤਨਜ਼ੀਮੀ ਅਤੇ ਦਾਵਤੀ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣਾਉਣ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਨਿਯਮਤ ਤਿਆਰੀ, ਵਿਹਾਰਕ ਅਭਿਆਸ, ਸਮੂਹਿਕ ਅਧਿਐਨ ਅਤੇ ਲਗਾਤਾਰ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਨ ਹੀ ਵਧੀਆ ਨਤੀਜੇ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਵਰਕਸ਼ਾਪ ਵਿੱਚ ਲਾਹੌਰ ਹਲਕੇ ਦੀਆਂ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਮੈਂਬਰਾਂ ਅਤੇ ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਨੇ ਭਾਗ ਲਿਆ ਅਤੇ ਸਟਡੀ ਸਰਕਲਾਂ ਨੂੰ ਹੋਰ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ, ਸਰਗਰਮ ਅਤੇ ਲਾਭਕਾਰੀ ਬਣਾਉਣ ਸਬੰਧੀ ਵਿਹਾਰਕ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।
Leave a Reply