ਇਰਾਨ ਵੱਲੋਂ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਜਵਾਬ ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ; ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ ਕੂਟਨੀਤੀ ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ

ਅਲੀ ਇਮਰਾਨ ਚੱਠਾ ਨਜ਼ਰਾਨਾ ਟਾਈਮਜ਼

ਤੇਹਰਾਨ / ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ / ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ
 

ਇਰਾਨ ਅਮਰੀਕਾ ਵੱਲੋਂ ਆਪਣੇ ਤਾਜ਼ਾ ਅਮਨ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਉੱਤੇ ਦਿੱਤੇ ਜਵਾਬ ਦੀ ਗਹਿਰਾਈ ਨਾਲ ਸਮੀਖਿਆ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਨੇ ਇਸ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਬਾਰੇ ਸੰਦੇਹ ਜਤਾਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਪਾਕਿਸਤਾਨ, ਜੋ ਇਸ ਸੰਘਰਸ਼ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਮੱਧਸਥ ਹੈ, ਦੋਵੇਂ ਪੱਖਾਂ ਨੂੰ ਕੂਟਨੀਤਿਕ ਹੱਲ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਣ ਲਈ ਯਤਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਇਰਾਨ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਇਸਮਾਇਲ ਬਾਘਈ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਤੇਹਰਾਨ ਅਮਰੀਕੀ ਜਵਾਬ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਜਾਇਜ਼ਾ ਲੈ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅੰਤਿਮ ਫੈਸਲਾ ਸੀਨੀਅਰ ਨੇਤ੍ਰਿਤਵ ਨਾਲ ਸਲਾਹ ਮਸ਼ਵਰੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ 14 ਨੁਕਾਤੀ ਯੋਜਨਾ ਸਿਰਫ ਜੰਗ ਖਤਮ ਕਰਨ ‘ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਪਰਮਾਣੂ ਮਾਮਲਾ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ।
ਇਸ ਯੋਜਨਾ ਵਿੱਚ 30 ਦਿਨਾਂ ਅੰਦਰ ਜੰਗ ਖਤਮ ਕਰਨ, ਅਮਰੀਕੀ ਦਬਾਅ ਖਤਮ ਕਰਨ, ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਹਟਾਉਣ, ਜਮ੍ਹਾ ਇਰਾਨੀ ਸੰਪਤੀਆਂ ਜਾਰੀ ਕਰਨ ਅਤੇ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡੰਘੇ ਦੇ ਮਸਲੇ ਦਾ ਹੱਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।
ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਨੇ ਇਸ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ‘ਤੇ ਸਖ਼ਤ ਰਵੱਈਆ ਅਪਣਾਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਸ਼ਰਤਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਨਾ ਹੋਈਆਂ ਤਾਂ ਸੈਨਿਕ ਕਾਰਵਾਈ ਮੁੜ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਮਝੌਤੇ ਵਿੱਚ ਇਰਾਨ ਦੇ ਪਰਮਾਣੂ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ‘ਤੇ ਸਖ਼ਤ ਨਿਯੰਤਰਣ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ।
ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡੰਘਾ ਇਸ ਟਕਰਾਅ ਦਾ ਕੇਂਦਰੀ ਮੁੱਦਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜੋ ਵਿਸ਼ਵ ਊਰਜਾ ਸਪਲਾਈ ਲਈ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ।
ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਇਕ ਅਹਿਮ ਮੱਧਸਥ ਵਜੋਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਹੈ। ਅਪ੍ਰੈਲ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਮੱਧਸਥਤਾ ਨਾਲ ਦੋਵੇਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਅਸਥਾਈ ਜੰਗਬੰਦੀ ਹੋਈ ਅਤੇ ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਉੱਚ-ਸਤਰ ਦੀਆਂ ਗੱਲਬਾਤਾਂ ਹੋਈਆਂ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਕੋਈ ਅੰਤਿਮ ਸਮਝੌਤਾ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਿਆ।
ਮਾਹਿਰਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਬਹੁਤ ਅਹਿਮ ਹਨ। ਜੇ ਦੋਵੇਂ ਪੱਖ ਸਹਿਮਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਗੱਲਬਾਤ ਦਾ ਅਗਲਾ ਦੌਰ ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।